Kamishibai 紙芝居

“Wat een prachtig boek! Proficiat! Echt een boek uit de duizend. Zeer inspirerend! Geeft zin om de kamishibai meteen te gebruiken. Heel duidelijk en overzichtelijk. Goed gekaderd, praktische en inhoudelijke bruikbare tips, mooie verhalen gekozen, prachtige illustraties, veel verwerkingsideeën en leessuggesties. Beter kan niet!” (Marie-Claude Gevaert)

“Boek al eens eerste keer doorgenomen. leuk! besloten dat ik gewoon ook zelf eindelijk eens eentje moet hebben! en dan op de wilde boef met mijn theatertje op mijn plein wil gaan zitten” (Eva Jacobs)

"Inge Umans, ervaringsdeskundige in de kamishibai en de lees- en boekpromotie, schreef dit stevig werk, dat zowel achtergrond geeft als een heleboel praktische tips, helder en meteen bruikbaar." (Eric Vanthillo, pluizuit)

"Wie op zoek is naar gesneden brood over Kamishibai, wordt hier vlot bediend, en dank zij de fraaie vormgeving (proficiat meneer Desseyn) is dat brood ook nog vorstelijk belegd." (Ria Dorssemont, leesplezier.net)

"Goed ontsloten en laagdrempelig handboek over de toepassing van een eenvoudige traditionele Japanse minivertelkast (kamishibai) met aangekochte of zelfgemaakte papieren in schuifvertelplaten; het getoonde fotomateriaal is hierbij bijzonder informatief. Naast praktische tips over het vervaardigen van de A3-formaat platen (door jong en oud!) en aandachtspunten bij het vertellen/voorlezen, wordt duidelijk gemaakt hoe het medium kamishibai kan bijdragen tot het vergroten van vaardigheden zoals jezelf uiten in woord, beeld en gebaar." (Gonny Smeulders-Veltman, ndb biblion)

"Inge Umans mag je gerust de peetmoeder van de kamishibai in Vlaanderen noemen. Al jarenlang geeft ze voorstellingen met en workshops over dit Japanse verteltheater. In 2017 gaf ze voor het eerst haar handleiding uit om aan de slag te gaan met kamishibai. Nu is er deze tweede, herwerkte editie.
Ze opent haar boek met een stukje over de ‘magische kracht’ van kamishibai. Wie er ooit mee gewerkt heeft, kent die magie die de kleine luisteraars en kijkers als het ware in het minitheatertje zuigt." ... "Het eerste deel van het boek biedt in heldere, korte hoofdstukken informatie over kamishibai en hoe je ermee kunt werken. ‘Wat is kamishibai’ gaat in op de Japanse oorsprong en vertelkunst. Vervolgens krijg je tips over waar je rekening mee kunt houden bij het kiezen van een verhaal en hoe je je doelgroep en jezelf als verteller kunt voorbereiden. Je voelt meteen Inge Umans haar enthousiasme en haar ervaring. Dat enthousiasme spat ook van de vele foto’s in het boek, waarop je haar in volle actie ziet. Een pluim overigens voor de heel verzorgde vormgeving van uitgeverij De Eenhoorn." ... "Erg interessant zijn ook de hoofdstukken over meertalige kamishibai (met twee inspirerende praktijkvoorbeelden), de kansen bij Samen Lezen (waarbij het verhaal samen hardop gelezen en besproken wordt, zie het Lezerscollectief) en ten slotte de Wereld Kamishibai Dag.
In het tweede deel van het boek worden 15 recente kamishibai verhalen uitgewerkt. Elk voorbeeld wordt op eenzelfde manier overzichtelijk uitgewerkt. Eerst krijg je een korte inhoud van het verhaal, dan tips om het te introduceren, vervolgens tips voor bij de vertelling zelf (met vooral vragen die je kunt stellen bij de verschillende platen) en verwerkingsactiviteiten achteraf (tekeningen, knutseltips en suggesties voor een nabespreking). Ten slotte krijg je telkens een (beperkte) lijst met boeken, vertelplaten en links naar boeken rond hetzelfde thema.
Kortom: Achter de titel ‘Aan de slag met kamishibai’ mag je gerust een uitroepteken zetten! Het boek inspireert en enthousiasmeert zonder twijfel om met deze magische vertelvorm aan de slag te gaan. (Jan Van Coillie, lees-wijzer)

Inge Umans, ondertussen toch wel de specialist hier in Vlaanderen in de kamishibai door o.a. haar handleiding ‘Aan de slag met de kamishibai’ maar nog meer door haar vele activiteiten om de kamishibai in het bijzonder en het lezen van boeken in het algemeen te promoten, ontdekte een leemte in het aanbod van de vertelplaten en bleef niet bij de pakken zitten.
De Eenhoorn, met ondertussen 193 vertelplatensets in hun catalogus (stand op 28/12/24) waarvan 157 nog verkrijgbaar, gaf haar de kans om iets nieuws te ontwikkelen.
En zo zag de KaMINIshibai het daglicht.
Het zijn vertelplatensets voor kinderen vanaf 1 jaar waarvoor Inge zelf de verhalen en activiteiten ontwikkelde en Veerle Derave de eenvoudige en aantrekkelijke illustraties maakte.

In ‘Karretje vol’ zien we de jonge Sarah die een veel te volle kar vooruit moet duwen. Deze herkenbare situatie wordt niet alleen verteld, maar de luisteraars mogen ook mee duwen en er de gepaste geluiden bij maken. De voorwerpen in de kar worden aangewezen en benoemd. Daarna, bij het uitschuiven van de vertelplaat worden de voorwerpen weer benoemd maar missen we de bruine beer. Die is uit de kar gevallen. Sarah merkt er niets van en stapt vrolijk verder.
Zo gaat het interactieve verhaal vol actie en geluiden voort en valt er telkens één voorwerp uit de kar. Maar, als uiteindelijk alleen haar konijn nog in de kar zit, volgt een nog grotere verrassing. En als je dan terug gaat kijken op elke prent, zie je wie de voorwerpen uit de kar duwde… Stan en Sarah wisselen van rol en blij (en heel wat lichter) rijden ze verder, begeleid door een vrolijk liedje van de luisteraars.
Een speelse tekst vol fijne herhalingen en met veel kansen tot interactie.

In ‘Vormen’ volgen 6 vormen elkaar op: een cirkel, een vierkant, een driehoek, een ruit, een ovaal en een rechthoek. Elke vorm wordt telkens een voorwerp, gevolgd door een kort verhaaltje en een actief vingerversje. Soms volgt ook een gemeenschappelijke actie zoals blazen of gaan slapen. Interactie staat bij alles hoog in het voorlees-vaandel.
Het geheel van de zes vormen vormt een prettig verhaal vol mogelijkheden zoals kijken, luisteren, meedoen, bewegen en meer.

De prenten zijn ook op maat van het jonge doelpubliek: eenvoudig en met een duidelijke focus op de kern, kleurrijk en speels. Dankzij de techniek van het tekenen en inkleuren met kleurpotlood blijft het geheel zacht en heeft het diepte door de ruwe inkleuringen waarbij de lijnen zich wervelen over de vlakken. De haast kinderlijke stijl oogt expressief en zeer toegankelijk.
Het ganse pakket – tekst en tekeningen én spelmogelijkheden – is niet zomaar een verhaal voor jonge kinderen, maar zit vol ideeën die het geheel uitbreiden tot interactieve vertelsessies vol boeiende spel- en leermomenten. Ideaal in klasgroepen maar even goed prettig bruikbaar thuis.
En mocht je twijfels hebben bij de techniek van het vertellen met de kamishibai, geen nood. Want Umans neemt je met haar uitgebreide tekst netjes bij de hand en geeft je hele duidelijke instructies die elke voorleessessie tot een feest maken.
Binnen het genre van de vertelplatensets ongetwijfeld een originele en welkome verrassing én een aanrader!
Eric Vanthillo
https://pluizuit.be/boek/karretje-vol-kaminishibai/ 
https://pluizuit.be/boek/vormen-kaminishibai/